Free Web Hosting | free host | Free Web Space | BlueHost Review

 


چشمه علي، تفريحگاه شاهان قاجار


ري در طول دوران قاجار به علت جاذبه هاي زيبا يكي از تفرجگاههاي دايمي شاهان اين دودمان بود. فتحعلي شاه از جمله شاهان قاجار بود كه اغلب براي گردش و شكار به چشمه علي شهرري مي رفت. از اين رو درسال ۱۲۱۰ شمسي دستور داد بالاي صخره هاي چشمه علي، تمثال وي را همراه با برخي شاهزادگان منقوش كنند.

قدمت چشمه علي به حدود 8000 سال پيش بر مي‌گردد; زماني كه نخستين جماعات بر تپه‌اي واقع در كنار چشمه‌اي دايمي گرد آمدند. نخستين نشانه‌هاي تمدن در چشمه علي كه شامل تپه باستاني‌، برج و باروهاي قديمي ري و چشمه زيرزميني است‌، در توليد سفالينه‌هاي سرخ با نقش‌هاي سياه يا قهوه‌اي و سير تصاويري كه بر آن نقش شده‌، پديدار گشته است‌. در كنار چشمه‌، تپه‌اي است كه در كاوش‌هاي سال‌هاي 1934 و 1936 م به رهبري اريك اشميت براي موزه هنرهاي زيباي بوستون و فيلادلفيا در امريكا، از آن آثاري به دست آمده است‌.

چشمه علي يا چشمه سورنا       -      سال 1280 

 قديمي‌ترين شواهد موجود در اين منطقه كه به اوايل هزاره چهارم قبل از ميلاد بر مي‌گردد، سفالينه‌هايي است كه ذكر آن رفت‌. اين محل در هزاره سوم پيش از ميلاد ناگهان متروك شد و دوباره از هزاره دوم مسكوني و آباد گشت‌. آثار عهد پارت‌ها (حصار معبد آناهيتا متعلق به آغاز عصر مسيحي‌)، ساساني‌ها و اسلام تا عهد تيموريان نيز در اين محل به دست آمده است‌. به استناد روايت‌هاي مختلف‌، مادر زرتشت نيز در اين مكان متولد شده است‌. درباره آب چشمه گفته مي‌شود كه از جاجرود و قيطريه تأمين مي‌شود و پس از گذر از راه‌هاي زيرزميني‌، از دل تپه مي‌جوشد.
چشمه علي به عنوان يك منطقه طبيعي شناخته شده است‌. برج و باروهاي آن در هنگام استحكام به چهار الي پنج متر مي‌رسيد، و سوراخ‌هاي ديده‌باني و آتش‌دان داشته است كه هنوز هم آثار آن باقي مانده است‌. اكنون حدود 100 متر از ديوار بازسازي شده است‌. وجود نقش برجسته‌اي از فتح‌علي‌شاه در حال تاج‌گذاري‌، بر صخره مسلط بر آب‌هاي چشمه‌علي از ويژگي‌هاي منطقه است و آن را نبايد با نقش برجسته‌اي كه همين پادشاه را سوار بر اسب و در حال شكار نشان مي‌دهد، اشتباه كرد. قبلاً اين نقش برجسته متعلق به ساساني‌ها بوده است‌.
نام چشمه به امام اول شيعيان باز مي‌گردد كه ساكنان اطراف آن در دوران اسلام بر آن نهادند. اما ايرانيان باستان اين چشمه را سورنا مي‌ناميدند، زيرا در كنار معبد آناهيتا قرار داشته است‌.

kourosh20032002@yahoo.com